Beartown luôn là cuốn sách quá khó để viết đối với mình. Mỗi khi cầm nó lên, mình nhớ đến những con người phức tạp sống tại đó. Họ yếu đuối nhưng cũng mạnh mẽ. Họ tốt bụng nhưng cũng ích kỷ. Họ giữ bí mật và nói dối. Họ mâu thuẫn, chắc chắn rồi, bởi có một vùng xám tồn tại trong trái tim không dễ gì giải thích, và từng người phải vật lộn hằng ngày để tìm ra đâu là điều đúng đắn nên làm.

Khi đối diện với họ, mình thấy gần gũi như thể họ là những người có thật. Câu chuyện của họ giống như kể về một cặp vợ chồng già hàng xóm gần nhà, hay như là về một người bạn lâu năm, hay như là về một người thân trong nhà.

Nhưng cũng vì như thế mà cái kết của họ lại trở nên cay đắng và chua xót, bởi nó như đang diễn ra trong đời những người mình yêu thương. Vì vậy, đoạn kết của “Beartown 3”, đối với mình, không dễ dàng gì có thể vượt qua được.

Tóm tắt nội dung

“Beartown 3 – Những người chiến thắng” lấy mốc thời gian 2 năm kể từ những sự kiện không ai muốn nhớ về.

Một vụ hiếp dâm. Một đợt bỏ phiếu công khai. Một sự thật buộc ngôi sao khúc côn cầu rời khỏi thị trấn mãi không quay về. Một cầu thủ bị phát hiện là đồng tính. Một âm mưu chính trị. Một quán rượu đột ngột bốc cháy trong đêm. Một cuộc truy đuổi trong rừng. Một người đã chết, và người dân sẽ chôn người đó dưới tán cây đẹp nhất. Một lệnh đình chiến được thiết lập để ngăn chặn sự leo thang xung đột và bạo lực đến mức không ai có thể chịu nổi.

Sau từng đó sự kiện, Maya Andersson và Benji Ovich rời thị trấn. Một người rời đi để theo đuổi đam mê âm nhạc. Một người rời đi để tìm kiếm bản thân mình.

“Nếu Maya biết mình đang đi đâu, Benji chỉ biết mình đến từ đâu. Cô đi tìm câu trả lời trong ánh sáng, còn cậu tìm nó trong bóng tối; cô tìm kiếm nó trong nghệ thuật, còn cậu tìm kiếm dưới đáy chai. Không ai trong hai người thực sự thành công.”

Một cơn bão cuối hè tồi tệ nhất trong lịch sử sẽ huỷ diệt rừng cây và nhà cửa của cả hai thị trấn. Tệ hơn, nó phá hủy sân băng tại Hed, buộc cầu thủ đội Hed phải qua Beartown tập khúc côn cầu. Và điều đó vô hình trung đã làm bùng cháy mối thâm thù vốn vẫn đang âm ỉ tựa than hồng.

Một người được thị trấn Beartown kính trọng sẽ qua đời giữa cơn bão. Đám tang đó sẽ lớn chưa từng thấy. Nó sẽ quy tụ, không chỉ những người đang sống tại thị trấn mà còn cả những người phương xa (Maya và Benji) quay trở về.

Vợ chồng nhà Andersson thì vướng vào vụ điều tra gian lận tài chính của đội khúc côn cầu Beartown. Song song đó, Peter lại hình thành mối quan hệ bạn bè kỳ lạ với Teemu.

Bobo tốt bụng sẽ trở thành trợ lý huấn luyện viên của đội khúc côn cầu, còn Amat thì mất nhuệ khí từ sau sang chấn và thất bại ở kỳ tuyển quân NHL. Ana vẫn kiên cường sống tiếp từ khi Vidar qua đời và tiếp tục chăm sóc cho người cha nghiện rượu của mình.

Sẽ có rất nhiều những sự kiện tồi tệ khác diễn ra ở thị trấn. Một tai nạn ở nhà máy. Chú chó của đội khúc côn cầu bị giết chết, kéo theo trận ẩu đả khủng khiếp trên sân băng.

Nhưng tồi tệ nhất trong mớ bòng bong ấy là sự xuất hiện của một cậu bé 14 tuổi bị bóng tối nuốt chửng. Trái tim cậu tràn ngập phẫn nộ và oán hận. Cậu đã thề rằng sẽ khiến những kẻ mà cậu tin đã gây ra cái chết của chị mình phải trả giá. Cậu sẽ khiến thị trấn Beartown lãnh nhận nỗi mất mát lớn chưa từng thấy.

Beartown 3 – Những người chiến thắng” tiếp tục là câu chuyện về gia đình, bạn bè, cộng đồng, về tình yêu và thù hận, về sự sống và cái chết. Nó đặt ra cho ta những câu hỏi lớn: Gia đình là gì? Cộng đồng là gì? Và ta sẽ làm những gì để bảo vệ cộng đồng ấy?

Thông điệp và cảm nhận

Trong tựa sách, tác giả đã viết rằng “Beartown 3 – Những người chiến thắng”, và mình đã thầm mong một cái kết có hậu dành cho thị trấn Beartown và cả những con người của nó nữa. Tuy nhiên, tác giả đã cảnh báo rằng câu chuyện này sẽ không có một cái kết đẹp cho tất cả mọi người.

Và từ trang đầu tiên, ông đã cho biết người đó là ai. “Những chàng trai như Benji chết trẻ. Họ chết một cách thảm khốc.” Ngoài ra, ông đã liên tục nhắc đi nhắc lại, sẽ không có một người nào chiến thắng ở đây hết. “Người ta thường nói rằng lịch sử được viết bởi bên thắng cuộc, nhưng chẳng có ai thắng cuộc ở đây.”

Tuy nhiên, mình lại có cảm nhận ngược lại. Tất cả mọi người đều đã chiến thắng theo một cách nào đó của riêng họ. “Chiến thắng” đôi lúc không có nghĩa là đứng dưới ánh đèn sân khấu, tay cầm cúp và tiếng khán giả hò reo. “Chiến thắng” đôi khi là tự mình vực dậy trong đau khổ, đứng trên bằng đôi chân và cắn răng mà sống tiếp.

Những người ta yêu thương sẽ nằm xuống. Những gì ta yêu thương sẽ mất đi. Làm sao mặt trời lại vẫn tiếp tục mọc ngày hôm sau cơ chư? Sao nó dám? Nhưng thế giới sẽ không ngừng lại khi chúng ta bị tổn thương. Cuộc sống vẫn tiếp diễn và ta không có sự lựa chọn nào khác ngoài việc phải sống với trái tim chằng chịt những vết thương.

“Vài người lớn sẽ nói với em rằng thời gian chữa lành mọi vết thương, nhưng điều đó hoàn toàn không đúng. Em sẽ chỉ trở nên cứng rắn hơn một chút. Và nỗi đau sẽ dịu đi, nhưng chỉ một chút thôi, chết tiệt.”

Câu chuyện của Benji cũng vậy. Và đúng, bạn có thể sẽ khóc khi nhìn Benji – người chúng ta yêu thương – nằm xuống.

Thế nhưng, cách cậu chết đã biến cậu thành một anh hùng. Cậu đã hy sinh để cứu một đứa trẻ 7 tuổi thoát khỏi nanh vuốt của tử thần. Thử hỏi còn cái chết nào cao cả hơn như thế? Chúng ta sẽ khóc vì cậu sẽ không còn, nhưng sẽ cười khi ta nhớ về cậu bởi ta biết ta có một người bạn là anh hùng.

Tuy nhiên, có một người không chiến thắng tại đây. Đó là cậu bé Matteo và chị gái của nó – Ruth. Suốt hơn nửa câu chuyện, Matteo xuất hiện như một hồn ma của Beartown. Cậu lầm lũi bước, đầu cúi gằm và toan tính từng bước trả thù cho chị gái mình mà không một ai hay biết. Cậu đã bị cái ác chiếm hữu, trong tim cậu chỉ có 2 từ “trả thù”.

Nhưng hãy nghĩ xem, cậu chỉ mới 14 tuổi, là một đứa trẻ. Điều gì đã khiến cho trái tim thuần khiết nhất – trái tim trẻ con – lại trở nên đen tối như thế? Điều gì đã xảy ra?

Bà Ramona đã từng nói rằng “Mọi thứ luôn tồn tại sóng đôi, một được thấy và một không, một tích cực và một tiêu cực.” Maya cũng từng cho rằng: “Không ai điên từ đầu, không ai sinh ra đã là quái vật, họ chỉ tiến lên một bước nhỏ, rồi một bước nữa. Cực đoan hóa là khi mọi thứ bất thường trở nên bình thường, mọi người trở nên nguy hiểm hơn, từng chút một.”

Nếu câu chuyện của Maya là tích cực, thì câu chuyện của Ruth là tiêu cực. Cuộc đời của Maya được bao bọc bởi sự yêu thương của cha mẹ và em trai, sự hỗ trợ tinh thần từ Ana, và có người dám đứng lên vì sự thật để bảo vệ cô. Nhờ đó, cô đã được cứu rỗi.

“Không, mẹ ơi. Tình yêu giống như một sự hiến tạng. Bố, mẹ và Leo đã cho con từng mảnh tim, từng lá phổi, từng chiếc xương để giúp con tự chữa lành. […] Con nghĩ về điều này rất nhiều, về những cô gái không có được điều này. Con cảm thấy mình đã vượt qua được tất cả trong đường tơ kẽ tóc là nhờ có bố, mẹ, và Leo. Những cô gái không có người mẹ như mẹ sẽ xoay sở thế nào?”

Nhưng Ruth lại khác. Cuộc đời của Ruth đắm chìm trong sự vô tâm của cha mẹ, sự thù ghét của bạn bè, và sự đê tiện của đám con trai. Cô bị bỏ rơi, bị áp bức, bị bất công. Sau cùng, cô đã chết một cách tức tưởi. Cái chết của cô đã mở ra cánh cửa địa ngục trong lòng của Matteo, kéo cậu rơi vào vùng tối.

Từ đó, Matteo trượt dài trên hành trình trở thành quái vật. Cậu không chấp nhận được chị gái mình phải chết đau đớn, còn những kẻ giết chị lại vui vẻ mà sống. Không ai đứng lên đòi lại công lý cho cậu, vì thế, cậu đã tự mình làm điều đó.

Ở đây, mình rút ra được một ý nghĩa: Hình ảnh của Maya là niềm hy vọng mà con người khao khát về một thế giới yêu thương và công bằng, nơi cái ác bị trừng phạt, còn kẻ yếu thế được đỡ nâng. Còn hình ảnh của Ruth là sự thật đau lòng mà ta phải nhìn nhận.

Bất công vẫn tồn tại nhan nhản trên thế giới. Kẻ làm lớn dùng quyền lực để đàn áp kẻ làm nhỏ. Người giàu có dùng tiền bạc để đổi trắng thay đen, lấy tay che trời, còn người nghèo khó thì cắn răng chịu cảnh bị đè đầu cưỡi cổ.

Biết bao vụ việc xấu xa đều bị ém hoặc tẩy trắng, khiến biết bao nạn nhân phải chết trong bất công, còn người thân của họ cả đời sống trong uất ức.

Sự tồn tại sóng đôi của Maya và Ruth giống như 2 cực âm – dương là để nhắc ta một điều: Ta có thể nhìn đời đầy tươi sáng giống như câu chuyện của Maya, nhưng song song đó, ta phải ý thức rằng vẫn còn người đang chịu đau khổ giống như Ruth.

Hãy nhớ rằng, cái thiện luôn tồn tại, và cái ác cũng thế. Ta không thể tiêu diệt cái ác, nhưng ta có thể làm cái thiện nảy nở bằng chính cách sống tử tế của ta hằng ngày.

“Chúng ta không thể đánh bại cái ác. Đó là điều khó chịu nhất trong thế giới mà chúng ta đã xây dựng. […] Nó sẽ không bao giờ biến mất, bởi vì nó đã lớn lên bên trong chúng ta, đôi khi ngay cả trong những người thánh thiện nhất, đôi khi ngay cả trong những cậu bé mười bốn tuổi. Chúng ta không có vũ khí để chống lại nó. Chúng ta chỉ được ban tặng tình yêu để sống chung với nó.”

***

Không những thế, sách còn truyền tải nhiều điều về tình yêu, tình bạn, và tình cảm gia đình. Trong đó, có rất nhiều đoạn về hôn nhân và nỗi lòng cha mẹ thực sự làm thế giới quan mình thay đổi.

Có một câu trích dẫn mình rất thích đó là:

“Tình yêu đòi hỏi tất cả nơi bạn, từ những gì tốt đẹp nhất cho đến những thứ tồi tệ nhất. Nó không liên quan gì tới sự lãng mạn, bởi vì phần khó khăn nhất của hôn nhân không phải người này sống với việc nhìn thấy tất cả những khuyết điểm của người kia, mà là người kia phải sống với việc bị người này nhìn thấy chúng. Hầu hết chúng ta đều không đủ can đảm để sống mà không có bí mật. Ai cũng có đôi lúc mơ ước được vô hình, không một ai mơ ước mình bị người đời nhìn thấu.”

Mình đã nghe rất quen về việc khi kết hôn, ta sẽ phải nhìn thấy những điều xấu ở nơi đối phương và học cách chấp nhận nó. Tuy nhiên, tác giả đã đưa cho mình một cái nhìn ngược lại, đó là đối phương cũng phải học cách chấp nhận việc điều xấu của mình bị nhìn thấy.

Đôi khi, cái nhìn của ta rất một chiều. Ta luôn đưa bản thân mình lên hàng đầu và luôn muốn kể công rằng mình đã hy sinh hết điều này đến điều khác. Thế nhưng, người khác cũng vậy mà. Họ cũng đã hy sinh rất nhiều nhưng liệu đã bao giờ ta đủ quan tâm để nghĩ đến cảm giác của họ không? Quả thật, tác giả đã cho mình mở mang góc nhìn rất nhiều.

***

“Beartown 3 – Những người chiến thắng” truyền tải vô số những thông điệp mà mình không thể đề cập hết trong một bài viết. Câu chuyện của Amat, của Bobo, của Ana, của Mira và Peter, của Teemu,… và nhiều người khác rất đáng được nhắc đến. Nhưng mình nghĩ, hãy để mỗi người tự cảm nhận vẫn sẽ thú vị hơn.

Một điều hơi “ít hay” một chút đó là dung lượng của cuốn này phải nói là khổng lồ. Khi đọc xong, mình cảm thấy khá nặng đầu khi phải tiếp nhận lượng thông tin lớn đến thế. Cho nên nếu được, bạn có thể chia nhỏ ra để đọc sẽ dễ cảm nhận hơn.

Kết luận

Nói chung, được ghé đến Beartown và gặp gỡ những người dân tại thị trấn này là trải nghiệm đặc sắc và thú vị nhất mà mình từng có trong suốt quá trình đọc sách. Đôi khi, mình có cảm tưởng như thực sự đã đến đó, cảm nhận được cái giá lạnh của mùa đông, và sức nóng của những trận khúc côn cầu.

Và những gì Beartown trao cho mình quả thật không thể đong đếm. Mình thấy thực sự biết ơn tác giả đã viết nên câu chuyện tuyệt vời này.

Thế nhưng, cuộc vui nào mà chẳng có lúc sẽ tàn. Beartown đã khiến tim mình say mê, và giờ đây, mình mong nó sẽ làm điều tương tự cho bạn. Hy vọng bạn sẽ một thời gian tuyệt vời tại thị trấn Beartown nhé!

Núi.